Το θέατρο του Σάμπαθ – Philip Roth

«Ιδεολογικά ηλίθιοι!» διαλαλούσε ο μαυροντυμένος νεαρός. «Η τρίτη μεγάλη ιδεολογική αποτυχία του εικοστού αιώνα. Τα ίδια και τα ίδια. Φασισμός. Κομμουνισμός. Φεμινισμός. Όλα άρτια σχεδιασμένα, ώστε να στρέφουν τη μία ομάδα ανθρώπων εναντίον της άλλης. Οι καλοί Άριοι εναντίον των κακών άλλων που τους καταπιέζουν. Οι καλοί φτωχοί εναντίον των κακών πλούσιων που τους καταπιέζουν. Οι καλές γυναίκες εναντίον των κακών ανδρών που τις καταπιέζουν. Ο κάτοχος της ιδεολογίας είναι αγνός και καλός και ο άλλος είναι αχρείος. Ξέρεις, όμως, ποιος είναι αχρείος; Όποιος φαντάζεται τον εαυτό του αγνό είναι αχρείος. Πώς μπορείς να το ανέχεσαι αυτό, Κάρεν;»

«Δεν το ανέχομαι, Ντόναλντ», του απάντησε η νεαρή νοσοκόμα. «Το ξέρεις πως δεν το ανέχομαι».

«Εκείνη το ανέχεται. Η πρώην γυναίκα μου το ανέχεται!»

«Δεν είμαι η πρώην γυναίκα σου».

«Δεν υπάρχει ανθρώπινη αγνότητα! Δεν υφίσταται! Είναι αδύνατον να υπάρξει!» είπε, κλωτσώντας την αρχειοθήκη για να δώσει έμφαση στα λόγια του. «Δεν πρέπει να υπάρξει! Γιατί είναι ένα ψέμα! Η ιδεολογία της είναι σαν όλες τις άλλες – θεμελιωμένη στο ψέμα! Ιδεολογική τυραννία. Μια από τις αρρώστιες του αιώνα. Η ιδεολογία θεσμοθετεί την παθολογία. Σε είκοσι χρόνια, θα ξαναξεφυτρώσει κάποια νέα ιδεολογία. Άνθρωποι εναντίον σκύλων. Οι σκύλοι φταίνε για τη ζωή που ζούμε ως άνθρωποι. Και μετά τους σκύλους τι θα έχουμε; Ποιον θα κατηγορούμε για τη διαφθορά της αγνότητάς μας;»

«Καταλαβαίνω από πού ξεκινάς», μουρμούρισε η Κάρεν χωρίς να πάρει τα μάτια της από τα χαρτιά της.

«Με συγχωρείτε», είπε ο Σάμπαθ, σκύβοντας ελαφρά μέσα από το άνοιγμα της πόρτας. «Δεν θέλω να διακόψω έναν άνθρωπο, του οποίου συμμερίζομαι ολόψυχα τις απέχθειες, αλλά ψάχνω τη Ροζάνα Σάμπαθ και μου είπαν ότι είναι με το γιατρό της. Υπάρχει, μήπως, τρόπος να μάθω αν ισχύει αυτό;»

Εκδόσεις Πόλις

Φωτογραφία David Dodge